II. Primaire preventie tegen legionella pneumophila
2.1 Toepassingsgebied
Het besluit van de Vlaamse regering betreffende de primaire preventie van de veteranenziekte goedgekeurd op 22 november 2002 is van toepassing voor alle voor het publiek toegankelijke plaatsen waar personen blootgesteld kunnen worden aan systemen die aërosol kunnen vrijmaken, met uitzondering van die plaatsen waarvan de exploitant, kan aantonen dat er dagelijks nooit meer dan 10 personen komen.
I. Publiek toegankelijke plaatsen
Al dan niet overdekte gebouwen, locaties, ruimten waar onder andere:
- Al dan niet tegen betaling, aan het publiek diensten worden verstrekt met inbegrip van plaatsen waar voedingsmiddelen of dranken ter consumptie aangeboden worden.
- Zieken of bejaarden worden opgevangen en verzorgd.
- Preventieve of curatieve gezondheidszorg wordt verstrekt.
- Kinderen, jongeren of studenten worden opgevangen, gehuisvest en verzorgd.
- Onderwijs en of beroepsopleiding worden verstrekt.
- Vertoningen plaatsvinden
- Tentoonstellingen worden georganiseerd.
- Sport wordt beoefend.
- Openluchtrecreatiebedrijven, zoals kampeerterreinen en kampeerverblijfparken, gevestigd zijn.
II. Water bestemd voor drinkwater
Water dat onbehandeld of na behandeling bestemd is om te drinken, te koken, voedsel te bereiden of dat bestemd is voor andere huishoudelijke doeleinden, ongeacht de herkomst en ongeacht of het water wordt geleverd na een waterdistributienetwerk of via private waterwinning.
III. Watervoorziening
Een distributiesysteem voor water vanaf het punt van de levering tot en met het tappunt, met inbegrip van alle onderdelen die ermee in verbinding staan, met uitzondering van systemen waarop als mogelijke aërosolvrijmakende entiteit alleen toiletten en of wastafels met koud water aangesloten zijn.
IV. Circulatiesystemen
Kringvormige leiding voor de verdeling van warm water of mengwater, waarin de temperatuur van het water binnen zekere temperatuurgrenzen gehouden wordt, door de continue circulatie van het water over een warmwaterproductietoestel of over een mengtoestel, en die onderdelen bevat waarbij verneveling of druppelvorming kan ontstaan.
V. Koeltorens
Toestel waarin water gekoeld wordt door rechtstreeks contact met de omgevingslucht, waarbij een gedeelte van het water wordt verdampt.
VI. Klimaatregelingssyteem met luchtvochtigheidbehandeling
Systeem dat de vochtigheidsgraad van de lucht, bestemd voor verdeling binnen het gebouw regelt door rechtstreeks contact met water. Het betreft onder andere bevochtiging met sproeiers, bevochtiging over een bevochtigingpakket of bevochtiging over gespannen draden.
VII. Expositieruimte
Plaats waar toestellen, apparaten of installaties al dan niet voor commerciële doeleinden tentoongesteld worden.
2.2 Maatregelen
Koudwatervoorzieningen moeten aan volgende eisen beantwoorden
- De temperatuur van het water moet steeds lager zijn dan 25°C
- De installatie mag enkel leidingdelen bevatten waarin doorstroming mogelijk is.
Warmwatervoorzieningen moeten aan de volgende eisen beantwoorden
- De temperatuur van het water moet steeds minstens 55°C bedragen.
- De installatie mag enkel leidingdelen bevatten waarin doorstroming mogelijk is.
- De productie van het warm water moet zo gebeuren dat er in het warmwaterproductietoestel nergens zones voorkomen die niet minstens per etmaal op 60°C wordt gebracht.
- De verdeling van het warm water moet gebeuren op volgende wijze:
- De temperatuur van het water bij het vertrek van de verdeelleiding aan het warmwaterproductietoestel moet steeds 60°C bedragen.
- In de warmwaterleidingen die op temperatuur worden gehouden door middel van een circulatiesysteem moet de temperatuur van het water bij het einde van de terugvoerleiding minstens 55°C bedragen.
- In de warmwaterleidingen die op temperatuur worden gehouden door middel van een ander systeem dan een circulatiesysteem, mag de temperatuur op geen enkel punt lager zijn dan 55°C.
De lengte van de leidingen die niet beantwoorden aan de hierboven vernoemde voorwaarden mag slechts vijf meter bedragen. De waterinhoud van deze leidingen mag maximaal drie liter bedragen.
Voor bestaande watervoorzieningen geldt een overgangstermijn van tien jaar vanaf het van kracht worden van het besluit om zich te conformeren aan de nieuwe bepalingen.
De installateur levert, na installatie van een nieuwe watervoorziening of na de aanpassing van een bestaande watervoorziening, een conformiteitattest af.
2.3 Eisen met betrekking tot alle risico-installaties
Beheerder moet beheersplan opstellen:
- Administratieve en technische beschrijving van de installatie opmaken.
- Risicoanalyse uitvoeren met betrekking tot aërosolvorming, legionellagroei.
- Preventiemaatregelen definiëren met betrekking tot structurele aanpassingen en beheersmaatregelen
Termijnen voor het opstellen van het beheersplan:
- Nieuwe: voor de in gebruikname
- Bestaande: binnen 12 maand na verschijnen besluit, dwz voor eind december 2003!
Herziening beheersplan: bij iedere belangrijke wijziging en in ieder geval alle 5 jaar.
Beheersplan moet uitgevoerd worden.
Alle relevante gegevens met betrekking tot de uitvoering moeten in een register (logboek)
opgetekend worden.
Register is ter inzage voor de belaste ambtenaren (gezondheidsinspectie).
Bij onzorgvuldig beheer kunnen maatregelen opgelegd worden.
De risicovolle installaties moeten gemeld worden aan de burgemeester in Vlaanderen en aan de administratie van de Vlaamse gezondheidszorg in de hoofdstad Brussel.
Nieuwe installaties moeten voldoen voor de in gebruikname.
Bestaande: binnen de 10 jaar.
III. Primaire preventie tegen legionella pneumophila door Francis & Tytgat
3.1 Opstellen beheersplan
Het beheersplan bestaat uit de volgende onderdelen:
- 1. Algemene gegevens van de organisatie, bedrijvigheid, exploitatie. Opzet beheersplan (voorgeschiedenis, toekomstperspectieven, normeringen, …)
- 2. Risicoanalyse met een beschrijving van de watersystemen en een beschrijving van de risicosystemen (schetsen, meet- en staalnamepunten). Resultaten van de controles op legionella. Sanering en bedrijfsvoering.
- 3. Procedures, actualiseren van de risico-inventarisatie. Opmaak beheersplan, beheersmaatregelen (saneren, ontsmetten, thermische desinfectie, spoelen, …). Monsternames (frequentie, tijdstippen). Metingen (frequentie, tijdstippen, kalibratie,…). Besmetting
- 4. Instructies, actualiseren van de risico-inventarisatie. Opmaak beheersplan, beheersmaatregelen (saneren, ontsmetten, spoelen,…). Monsternames (door wie, hoe?). Metingen (frequenties, tijdstippen, kalibratie,…). Besmetting (interpretatie Ë acties)
- 5. Registratie (logboek), actualiseren risico-inventarisatie. Wijzigen beheersmaatregelen (regularisering, saneren, ontsmetten, spoelen, …). Monsternames legionella (resultaten). Besmetting ---> acties.
Dit alles kan door Francis & Tytgat gerealiseerd worden, in samenwerking met AquaDomo. AquaDomo neemt het administratieve gedeelte voor zijn rekening, terwijl Francis & Tytgat zorgt voor het in kaart brengen van de leidingen op AutoCAD.
Met de volgende partners: De Melker, Egeda/Aqua, Danfoss zorgen wij samen voor een praktische oplossing voor de preventie en desinfectie van de legionella bacterie. Deze oplossing wordt dan opgenomen in het beheersplan.
De mogelijke oplossingen worden in het volgende punt verder uitgediept.
3.2 Technische uitvoering / installatie van de legionella desinfectie systemen.
Francis & Tytgat zorgt voor een vlotte en professionele installatie van de verschillende desinfectie systemen tegen legionella pneumophila.
Hierbij onderscheiden we 2 grote stappen:
- Toepassingen Cleantronics: 1ste stap bij de behandeling van de sanitaire installatie.
- Toepassingen De Melker, Egeda/Aqua, Danfoss: 2de stap bij de behandeling van de sanitaire installaties.
De toepassingen van Cleantronics houden in dat deze de sanitaire installatie tegen kalkaanslag gaan beschermen. Kalk is namelijk een geschikte voedingsbodem voor de ontwikkeling van allerlei bacteriën, waaronder ook de legionellabacterie.
Door het water op hogere temperaturen te brengen verhoogt de vorming van corrosie en de afzetting van kalk.
Zoals eerder vermeld is kalk een ideale voedingsbodem voor de groei van legionella, alsook de verhoogde concentratie van ijzer in de leidingen door corrosie.
Daarbij komt ook nog een continu energieverlies van de sanitaire installatie ( 1mm kalk komt ongeveer overeen met 10% energieverlies). Door de kalkaanslag aan de binnenkant van de leidingen verkleint de inwendige diameter waardoor de weerstand vergroot in de installatie. De aanslag van kalk op de wanden is ook ongelijkmatig waardoor hij een ideale groeibodem is voor bacteriën.
Water wordt niet onthard voor onze gezondheid maar voor de nadelige gevolgen die kalk heeft op sanitaire leidingen, apparaten en machines.
Hiervoor betalen we een relatief hoge prijs. Door het zoutgebruik brengen we het milieu in gevaar en stijgt het waterverbruik tot 20%.
Tevens kan en mag die kalk niet volledig uit ons water verwijderd worden. Een minimale hardheid van 15FR graden moet behouden blijven. Op dat moment is er wel nog steeds kalkaanslag, wat een ondergrond is voor algen en allerlei andere bacteriën waaronder legionella. De enige manier op geen kalkaanslag meer te bekomen, met behoud van kalk in het water, is de elektrodynamische behandeling.
Cleantronics gaat als enige de kalk niet verwijderen maar daarentegen wel binden. Dit op een elektrodynamische wijze. Hierdoor ontstaat er geen kalkaanslag meer, wordt de bestaande kalkaanslag verwijderd en blijft de chemische samenstelling van het water volledig bewaard.
De toepassingen van Cleantronics zijn dus steeds een terugkomende stap in de bestrijding van legionella.
Daarna volgt de eigenlijke desinfectie van de legionella in de installatie.
Hier onderscheiden we de volgende methodes:
- Geautomatiseerde thermische spoeling
Hier bieden onze partners De Melker, Egeda/Aqua en Danfoss een aantal mogelijke oplossingen afhankelijk van de eisen van het gebouw en de uiteindelijke functie.
Zoals een aantal installatieconcepten duidelijk maakt.
Voordelen van automatisering:
- Lager water- en energieverbruik tijdens de thermische desinfectie
- Minder stoomvorming tijdens de thermische desinfectie Ë Veiliger
- Kort thermische desinfectietijd
- Een combinatie van hoge temperaturen en pulserende spoeling vergroten het aantal tappunten die gelijktijdig gedesinfecteerd kunnen worden.
- Automatische analyse van alle resultaten met bijhorende verwerking in een logboek.
- Minder risico op verbrandingsgevaar
- Vermindering van de kans op inademing van met legionella besmette aërosolen dan tijdens handmatige thermische spoeling.
- Elektrolyse
Hier biedt onze partner Egeda/Aqua de ideale oplossing voor.
De elektrolytische desinfectie berust op het opwekken van desinfecterend werkende stoffen die van nature in water aanwezig zijn.
Voordelen van elektrolyse:
- Werking zonder chemicaliëntoevoer
- Permanente desinfectie in de circulatie
- Onderhoudsvriendelijk
De elektrolytische desinfectie zal eerder toegepast worden in ziekenhuizen, rusthuizen, … Voornamelijk omdat er continu mensen aanwezig zijn in deze gebouwen en er continue water verbruikt wordt. Hiermee wordt de kans op verbranding tenietgedaan, dit in tegenstelling met thermische desinfectie.
Aanvullend op de geautomatiseerde thermische spoeling en de elektrolyse kan met de toepassingen van Danfoss een thermische balans gerealiseerd worden in de warm tapwatersystemen. Dit kan een echte meerwaarde betekenen voor uw sanitaire installatie
3.3 Afleveren attesten
Hier doen we beroep op een aantal erkende en geaccrediteerde laboratoria. Dit zijn o.a. TMVW, Laboratorium ECCA, Laboratoria Van Vooren.
Hierbij is het de bedoeling dat de controleurs ter plaatse stalen nemen van het water in de sanitaire installatie en dit gaan controleren op de aanwezigheid van legionella. Bij een negatief resultaat wordt een attest afgeleverd met de vermelding dat de installatie vrij is van de legionella bacterie.
Gedurende het daaropvolgende jaar wordt de sanitaire installatie nog aantal keer getest op de aanwezigheid van legionella. Dit om de goede werking van de installatie na te gaan.
IV. Achtergrond van onze verschillende partners
1) Cleantronics
Opgericht in 1984 in het noorden van Frankrijk, met een vestiging in Oostende. Deze vestiging is sinds 1987 exclusief verdeler voor de Benelux. Cleantronics is gespecialiseerd in de ontwikkeling en productie van elektrodynamische kalkbinders en printplaten. Cleantronics kalkbinders is de enige fabriek in Europa die industriële apparaten maakt onder patent nr. 0402375. Het gamma bestaat uit verschillende types kalkbinders geschikt voor allerlei industriële toepassingen met waterdebieten van 1 tot 2000m³/h. Industriële toepassingen die gaan van middelgrote en grote koelinstallaties tot installaties in de voedingsindustrie.
www.cleantronics-aic.be
www.cleantronics.com
2) De Melker
De Melker is een handelsonderneming / importeur in sanitairtechniek en buisfittingsconstructies. De Melker speelt een belangrijke rol bij het ontwikkelen van nieuwe, betere producten. Het sanitair programma is onderscheidend uitgebreid. Er is een enorme variëteit thermostatische mengkranen en douchekoppen; mechanische zelfsluitende systemen voor douches, toiletten, urinoirs en wastafels; non-touch elektronisch gestuurde systemen voor douches, toiletten, urinoirs en wastafels; 1/2 " Thermostaten en roestvast stalen sanitair (van toilet tot planchet).
www.melker.nl
3) Eqeda / Aqua
De verantwoordelijkheid t.o.v. het milieu onder de vorm van onderzoek- en ontwikkelingsprojecten voor waterbesparende sanitairtechnologie is voor Aqua echter geen door de tijdsgeest ingegeven verlengstuk. Reeds lang voor er in de maatschappij over waterbesparing en milieubescherming gesproken werd, onderzocht Aqua reeds systeemoplossingen voor waterbesparing in openbare gebouwen en instelling, die eveneens een maximum aan hygiëne en bedrijfszekerheid boden. Daardoor kan Aqua reeds buigen op 125 jaar expertise in dit vakgebied!
www.egeda.be
4) Danfoss
Danfoss is de grootste Deense industriële groep, met een jaaromzet in 2001 van 1,930 miljard euro en stelt wereldwijd meer dan 16.000 mensen te werk.
Danfoss is een internationale groep en is een van de leiders in onderzoek, ontwikkeling en productie van mechanische en elektronische onderdelen voor verschillende industriële takken.
In verwarming is Danfoss in de eerste plaats gekend als uitvinder en grootste fabrikant ter wereld van radiatorthermostaten, maar ook voor kamerthermostaten, weersafhankelijke regelingen en regelkranen.
www.danfoss.be
5) AquaDomo
Onder het label AquaDomo bundelen de BIWM, de I.M.W.V., de I.W.V.B. en TMVW allen actoren binnen de watersector. AquaDomo biedt u door hun knowhow een brede waaier van watergebonden diensten waarbij duurzaamheid, veiligheid, gezondheid en economische meerwaarde in de waterketen centraal staan.
www.aquadomo.be
V. Francis & Tytgat
HOE GAAT FRANCIS & TYTGAT TE WERK OM U TE HELPEN?
- 1. Bespreking met U omtrent de technische installatie. Wat is de huidige functie van uw gebouw of welke functie zal uw gebouw in de toekomst krijgen?
- 2. Controle ter plaatse van de volledige technische installatie. Met het daarbij in kaart brengen van de installatie.
- 3. Opstelling van het beheersplan met een tevens een geschikte oplossing voor de sanitaire installatie.
- 4. Bespreking met U wat praktisch en financieel haalbaar is.
- 5. Uiteindelijke start van het project.
WAAROM WERKEN MET FRANCIS & TYTGAT EEN MUST IS!
- 1. Alles zit in één ‘pakket’ (van CAD-tekening tot staalname).
- 2. Francis & Tytgat legt de verschillende contacten met de verschillende instanties.
- 3. Voor U geen administratieve rompslomp.
- 4. Francis & Tytgat jarenlange ervaring ( meer dan 50 jaar) van technische installaties.
- 5. Francis & Tytgat is een leidinggevend bedrijf op het gebied van industriële elektriciteit in al zijn facetten enerzijds en op het gebied van verwarming, koeling, luchtbehandeling en sanitair anderzijds.
- 6. Francis & Tytgat werkt samen met vooraanstaande partners met jarenlange ervaring op vlak van legionella bestrijding.
- 7. Francis & Tytgat kan u steeds de beste oplossingen aanbieden voor uw sanitaire installatie door de samenwerking met verschillende partners.
- 8. Francis & Tytgat werkt samen met erkende en geaccrediteerde laboratoria voor de staalname en uitvoering van analyses op Legionella pneumophila.
- 9. Uw installatie zal steeds voldoen aan de huidige wetgeving door de nauwe samenwerking tussen Francis & Tytgat en AquaDomo.
VI. Informatiepunt
Hebt u nog steeds vragen omtrent de legionella problematiek?
Aarzel dan niet om Francis & Tytgat te contacteren.
Contactpersonen:
